Wie is de Heilige Geest

Inleiding

Dit is de eerste Bijbelstudie over de Heilige Geest. De Heilige Geest is door de Vader en de Zoon gezonden om in de gelovigen te wonen. Op die manier kan Hij hen leiden,  onderwijzen, vertroosten en kracht geven. In deze Bijbelstudie staan we stil bij de vraag: “Wie is de Heilige Geest?”

1. De Heilige Geest is een persoon.

 De Heilige Geest is niet een onpersoonlijke kracht of invloed. Hij is een persoon.

 

Als de Bijbel naar de Heilige Geest verwijst, wordt er een persoonlijk voornaamwoord gebruikt.

“En als Die gekomen is, zal Hij de wereld overtuigen…” (Johannes 16:8).

“Maar wanneer Die komt, de Geest van de waarheid, zal Hij u de weg wijzen…”(Johannes 16:13).

“Die zal Mij verheerlijken, want Hij zal het uit het Mijne nemen..” (Johannes 16:14).

De Heilige Geest is niet een ‘het’ maar een ‘Hij’. Hij is niet een ‘iets’ maar een ‘iemand’.

De Heilige Geest is een persoon omdat Hij een wil, verstand en gevoel heeft.

1. Wil

“Al deze dingen echter werkt één en dezelfde Geest, Die aan ieder afzonderlijk uitdeelt zoals Hij wil” (1 Korinthe 12:11). De Heilige Geest neemt beslissingen.

2. Verstand (kennis)

“Want wie van de mensen kent de dingen van de mens dan de geest van de mens, die in hem is? Zo kent ook niemand de dingen van God dan de Geest van God” (1 Korinthe 2:10-12). De Heilige Geest kent (weet) dingen.

3. Emoties

“En bedroef de Heilige Geest van God niet..” (Efeze 4:30).

“Zij daarentegen zijn ongehoorzaam geworden en hebben Zijn Heilige Geest bedroefd” (Jesaja 63:10).

De Heilige Geest kan bedroefd worden.

De Heilige Geest is een Persoon want Hij denkt, voelt, weet dingen en wil dingen. Dat kan van een kracht niet gezegd worden. Een kracht is onpersoonlijk.

 

De Heilige Geest doet dingen die alleen een persoon kan doen

De Heilige Geest onderzoekt (1 Korinthe 2:10). Hij spreekt (Openbaring 2:7; Galaten 4:6), pleit (Romeinen 8:26), getuigt (Johannes 15:26), onderwijst (Johannes 14:26), leidt (Romeinen 8:14; Handelingen 16:6,7). Een kracht onderzoekt, spreekt, pleit, getuigt, leidt en onderwijst niet. Dat kan alleen van een persoon gezegd worden.

 

2. De Heilige Geest is God

 

De Heilige Geest wordt God genoemd

“Waarom heeft de satan uw hart vervuld, zodat u gelogen hebt tegen de Heilige Geest…U hebt niet tegen mensen gelogen, maar tegen God”. (Handelingen 5:3-5)

Liegen tegen God en liegen tegen de Heilige Geest is hetzelfde. De Heilige Geest en God zijn dus dezelfde.

 “Daarna hoorde ik de stem van de Heere, Hij zei: Wie zal Ik zenden? Wie zal er voor Ons gaan? Toen zei Ik: Zie, hier ben ik, zend mij. Toen zei Hij: Ga en zeg tegen dit volk: Luister voortdurend, maar u zult het niet begrijpen. Zie voortdurend, maar u zult het niet opmerken…” (Jesaja 6:8).

Paulus zegt, als hij in Handelingen 28:25-27 naar deze tekst verwijst: “Terecht heeft de Heilige Geest  door Jesaja, de profeet, tegen onze vaderen gezegd: Ga naar dit volk toe en zeg: Met het gehoor zult u horen, maar beslist niet begrijpen, en ziende zult u zien, maar beslist niet opmerken…”. De stem van de Heere en het spreken van de Heilige Geest zijn dus hetzelfde. De Heilige Geest is de Heere.

De Heilige Geest bezit eigenschappen die alleen God bezit

Alleen God is eeuwig, alomtegenwoordig, almachtig en alwetend. En alleen van God kan gezegd worden dat Hij de Waarheid is. Deze dingen worden allemaal van de Heilige Geest gezegd. De Heilige Geest moet dus God zijn.

Eeuwig

“…Christus, Die door de eeuwige Geest Zichzelf smetteloos aan God geofferd heeft…” (Hebreeën 9:14).

 Alomtegenwoordig

“Waar kan ik Uw Geest ontgaan, waar Uw aangezicht ontvluchten? Al steeg ik op naar de hemel, U bent daar; of legde ik mij neer in de hel, zie, U bent daar” (Psalm 139:7,8).

 Almachtig

“Zendt U Uw Geest uit, dan worden zij geschapen en vernieuwt U het gelaat van de aardbodem.” (Psalm 104:30).

“De Geest is het Die levend maakt….” (Johannes 6:63).

De Heilige Geest schept, vernieuwt en geeft leven. We kunnen niet anders concluderen dan dat de Heilige Geest de Almachtige God zelf is.

 Alwetend

“Maar de Trooster, de Heilige Geest, Die de Vader zenden zal in Mijn Naam, Die zal u in alles onderwijzen en u in herinnering brengen alles wat Ik u gezegd heb. (Johannes 14:26).

“Maar wanneer Die komt, de Geest van de waarheid, zal Hij u de weg wijzen in heel de waarheid, want Hij zal niet vanuit Zichzelf spreken, maar wat Hij gehoord zal hebben, zal Hij spreken, en de toekomstige dingen zal Hij u verkondigen.” (Johannes 16:13).

De Heilige Geest kent het verleden, want Hij heeft de discipelen te binnen gebracht wat Jezus gezegd had (denk aan de Evangeliën). Ook kent de Heilige Geest de toekomst, want Hij heeft de discipelen de toekomst verkondigd (denk aan het boek Openbaringen). Alleen de Alwetende God heeft gedetailleerde kennis van het verleden (wat mensen precies gezegd hebben), en kennis van de toekomst.

 Waarheid

“En de Geest is het Die getuigt, omdat de Geest de waarheid is” (1 Johannes 5:6).

 

De Heilige Geest doet dingen die alleen God kan

Van de Heilige Geest wordt gezegd dat Hij schept en leven geeft. Ook dat is een sterk bewijs van de Godheid van de Heilige Geest. Want God heeft alles geschapen. En God alleen geeft mensen leven.

 Scheppen

“Zendt U Uw Geest uit, dan worden zij geschapen en vernieuwt U het gelaat van de aardbodem.” (Psalm 104:30).

 Leven geven

“De Geest is het Die levend maakt….” (Johannes 6:63).

 

De Heilige Geest wordt in één adem  genoemd met de Vader en de Zoon

“Ga dan heen, onderwijs al de volken, hen dopend in de Naam van de Vader, en van de Zoon, en van de Heilige Geest…” (Mattheüs 28:19).

“De genade van de Heere Jezus Christus, de liefde van God en de gemeenschap van de Heilige Geest zij met u allen. Amen”. (2 Korinthe 13:13).

Uit deze teksten spreekt gelijkwaardigheid en eenheid. De Heilige Geest bezit dezelfde goddelijke waardigheid als de Vader en de Zoon. De Heilige Geest is één van de personen van de Drie-enige God.

 

De Heilige Geest is een andere persoon dan de Vader

In de Bijbel wordt over de Heilige Geest gesproken als de “Geest van God” en de “Geest van Christus”. Sommige mensen leiden daaruit af dat de Heilige Geest geen zelfstandige, van de Vader en de Zoon te onderscheiden Persoon is. Bij de doop van Jezus valt het op dat er drie Personen aanwezig zijn (Lukas 3:21,22).

  1. God de Vader zei: “U bent Mijn geliefde Zoon, in U heb Ik Mijn welbehagen”
  2. God de Zoon werd door Johannes de Doper in de rivier de Jordaan gedoopt.
  3. God de Heilige Geest daalde neer in de gedaante van een duif.

De woorden van de doop maken duidelijk onderscheid tussen de drie Personen (Mattheüs 28:19).

De Zoon bidt, de Vader zendt, de Heilige Geest blijft nabij (Johannes 14:16).

De Zoon wordt verhoogd aan de rechterhand van de Vader, de Vader zit op Zijn troon, de Heilige Geest wordt door de Zoon ontvangen en aan de Kerk gegeven (Handelingen 2:33).

De Vader, de Zoon en de Heilige Geest zijn dus duidelijk drie verschillende Personen. Samen zijn zij de Drie-enige God.[1]

 

3. De Heilige Geest is de Trooster

“En Ik zal de Vader bidden, en Hij zal u een andere Trooster geven, opdat Hij bij u blijft tot in eeuwigheid, namelijk de Geest van de waarheid, Die de wereld niet kan ontvangen, want zij ziet Hem niet en kent Hem niet, maar u kent Hem, want Hij blijft bij u en zal in u zijn. Ik zal u niet als wezen achterlaten, Ik kom weer naar u toe.” (Johannes 14:16-18)

 Het Nederlandse woord Trooster is de vertaling van het Griekse woord Parakleet. Parakleet heeft een ruimere betekenis dan Trooster. Je kunt het ook vertalen met Helper. Helper wil zeggen: degene die te hulp komt, degene die bijstand verleent. Dit is precies wat de Heilige Geest doet bij de Christen.

“En evenzo komt ook de Geest onze zwakheden te hulp…” (Romeinen 8:26)

“…de ondersteuning van de Geest…” (Filippenzen 1:19)

“…de vertroosting door de Heilige Geest…”(Handelingen 9:31)

Het christelijk leven is een bovennatuurlijk leven. De eisen die God in zijn woord aan ons stelt zijn onmogelijk hoog. Daarom kunnen we niet in eigen kracht zo leven als God van ons vraagt. We kunnen dat alleen doordat de Geest ons te hulp komt.

 

4. De Heilige Geest is de vervanger van Jezus.

“En Ik zal de Vader bidden, en Hij zal u een andere Trooster geven, opdat Hij bij u blijft tot in eeuwigheid, namelijk de Geest van de waarheid, Die de wereld niet kan ontvangen, want zij ziet Hem niet en kent Hem niet, maar u kent Hem, want Hij blijft bij u en zal in u zijn. Ik zal u niet als wezen achterlaten, Ik kom weer naar u toe.” (Johannes 14:16-18)

 Toen Jezus aankondigde dat Hij weg zou gaan (terug naar de hemel) zei Hij dat er iemand anders zou komen die de zorg voor de discipelen over zou nemen. Jezus was drie jaar met de discipelen opgetrokken. Hij was altijd in hun buurt. Hij had hen geleid, beschermd, onderwezen, en veel andere dingen voor hen gedaan. Als Jezus weg zou gaan dan zou dat allemaal wegvallen. Dan zouden de discipelen als ‘wezen’ achterblijven (Johannes 14:18). Als een kind zonder vader en moeder, alleen in de wereld.

Dat was één van de redenen waarom de discipelen schrokken van Jezus mededeling dat Hij weg zou gaan. Maar Jezus stelde hen gerust door te zeggen dat er iemand anders zou komen die zijn taak, de zorg voor hen, van Hem zou overnemen. Jezus was tot nu toe hun trooster, hun helper, geweest, maar er zou een ‘andere’ trooster komen. Deze trooster zou in eeuwigheid bij hen blijven en Hij zou zelfs in hen zijn (Johannes 14:17)


Toetsvragen

  1. Noem een onjuiste opvatting over de Heilige Geest.
  2. Is de Heilige Geest een iets of een iemand?
  3. Bewijs dat de Heilige Geest een persoon is. Geef drie bewijzen.
  4. Is de Heilige Geest een andere persoon dan de Vader? Leg uit.
  5. In welk Bijbelgedeelte uit het Nieuwe Testament wordt de Heilige Geest God genoemd?
  6. Geef vier bewijzen voor de Godheid van de Heilige Geest.
  7. Wat is de betekenis van het Griekse woord “Parakleet”?
  8. Waarom hebben wij de hulp en bijstand van de Heilige Geest nodig?
  9. De Heilige Geest is de vervanger van Jezus. Wat houdt dat in?
  10. Zal de Heilige Geest ons ooit verlaten? In welk Bijbelgedeelte staat dat?

[1] Voor een bespreking van de Drie-eenheid zie bijbelstudie vijf.